Ethiopië verbiedt benzineauto's en ziet het EV-aandeel razendsnel stijgen

Waarom koos Ethiopië voor dit verbod?

De beslissing was minder ideologisch ingegeven dan men misschien zou verwachten. De Ethiopische overheid worstelde met torenhoge kosten voor brandstofsubsidies en een ernstig tekort aan buitenlandse valuta. Importeren van benzine en diesel kostte het land veel geld. Een overstap naar elektrisch rijden was daarmee in de eerste plaats een economische keuze.

Van minder dan 1 naar bijna 6 procent

De cijfers liegen er niet om. Volgens de Ethiopische overheid groeide het aandeel elektrische voertuigen in het totale wagenpark in slechts 2 jaar tijd van minder dan 1 procent naar bijna 6 procent. Daarmee zit het land zelfs boven het wereldwijde gemiddelde van ongeveer 4 procent. Dat is opmerkelijk, zeker voor een land dat doorgaans niet als koploper in de auto-industrie wordt beschouwd.

Wel is enige nuancering op zijn plaats. Het totale wagenpark is relatief bescheiden van omvang: met slechts 13 auto's per 1.000 inwoners ligt het autobezit ruim onder het Afrikaanse gemiddelde. Juist die beperkte uitgangspositie maakt het mogelijk dat de markt na het importverbod zo snel kon kantelen.

Chinese merken domineren de showrooms

De doorbraak is in belangrijke mate toe te schrijven aan Chinese fabrikanten. Merken als BYD en Changan zijn inmiddels toonaangevend in de showrooms van hoofdstad Addis Abeba. Dankzij fors verlaagde importheffingen zijn nieuwe elektrische auto's in sommige gevallen zelfs goedkoper dan tweedehands benzineauto's. Voor veel Ethiopiërs geeft dat de doorslag.

Ook de financieringsmogelijkheden spelen een rol. Banken blijken eerder bereid een lening te verstrekken voor een nieuwe elektrische auto dan voor een gebruikte benzineauto, waarvan de toekomst onzeker is geworden door het importverbod. Dat maakt de overstap financieel aantrekkelijker, ondanks het gemiddeld lage inkomen in het land.

Goedkope stroom als doorslaggevend voordeel

Een belangrijke factor in dit verhaal is de beschikbaarheid van betaalbare elektriciteit. De Grand Ethiopian Renaissance Dam, een megadam aan de Nijl die in 2025 werd voltooid, levert meer dan 5.000 megawatt aan vermogen. Gecombineerd met wind- en zonne-energie heeft Ethiopië zelfs een energieoverschot, dat het verkoopt aan naburige landen.

De stroomprijs bedraagt omgerekend circa 10 dollarcent per kilowattuur, ongeveer de helft van wat buurlanden betalen. Voor een land dat voorheen volledig afhankelijk was van geïmporteerde brandstof, betekent dit meer grip op de eigen energiekosten en minder kwetsbaarheid voor schommelende olieprijzen.

Grote ambities, maar ook reële uitdagingen

De situatie is allerminst probleemloos. Laadinfrastructuur is nog schaars, met name buiten de hoofdstad. Snelladers zijn zeldzaam en iets meer dan de helft van de bevolking heeft überhaupt toegang tot elektriciteit. Een aanzienlijke uitbreiding van het netwerk is noodzakelijk om verdere groei mogelijk te maken.

Tegelijkertijd zijn de ambities van de Ethiopische overheid groot. De doelstelling is 500.000 elektrische voertuigen op de weg in 2032, en het aantal assemblagefabrieken moet flink worden uitgebreid. Of dit tempo realistisch en houdbaar blijkt, zal de komende jaren duidelijk worden. Vooralsnog laten de eerste resultaten zien dat het experiment verder gaat dan een symbolisch statement.